sobota, 1 października 2022 17:12
Reklama
Reklama

Zatrzymać wodę w lesie

Na przełomie lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku zauważono znaczne obniżenie się poziomu wód gruntowych. W samych Borach Tucholskich na powierzchni około 100 ha jezior, śródleśnych oczek wodnych oraz bagien zniknęła woda, a miejscowe torfowiska zaczęły się osuszać…
  • Źródło: Regionalna Dyrekcja Lasów Państowowych w Gdańsku
Zatrzymać wodę w lesie
Autor: M.Lewandowski

W Nadleśnictwie Kaliska zaczęto podejmować szereg działań zmierzających do maksymalnego zatrzymania przepływającej wody, odtworzenia wyschniętych oczek wodnych, zachowania bioróżnorodności leśnej, czyli wprowadzono tak zwaną małą retencję wodną.

Już w XIX wieku król Prus – Fryderyk Wilhelm IV rozpoczął zagospodarowanie ubogich ziem Borów Tucholskich, budując kanały nawadniające, gdzie jeden z nich – Kanał Czarnowodzki do dzisiaj jest właśnie podstawą małej retencji wodnej w Nadleśnictwie Kaliska. Gdy właśnie na przełomie lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych zaczęto obserwować zanikanie śródleśnych oczek wodnych, stawów i jezior, pracownicy Nadleśnictwa Kaliska na czele  ówczesnym nadleśniczym – Krzysztofem Frydlem podjęli działania zmierzające do powrotu wody na terenie nadleśnictwa.

Kluczowym elementem prowadzenia gospodarki wodnej jest określenie zasobu hydrologicznego danego terenu, a także sieci melioracyjnej, na którą składa się wiele urządzeń hydrotechnicznych, takich jak: przepusty, rowy, zastawki, rurociągi, czy mnichy. Głównym elementem zainicjowania działań zmierzających do powrotu wody na tereny leśne była także inwentaryzacja zbiorników, śródleśnych oczek wodnych etc. Ostatecznie, posiadając niezbędną wiedzę do dalszych działań, można było przystąpić do budowy zastawek piętrzących, przepustów i rowów. Na budowę urządzeń hydrotechnicznych łącznie przetransportowano 196 782 m3 ziemi. Rurociągi umieszczano na głębokości od 1,35 do 5,70m. Wszelkie urządzenia wykonywano z materiałów przyjaznych przyrodzie, zastawki wykonane zostały z drewna zamiast betonu, a do uszczelnienia rowów przepływowych użyto łącznie 2415 m3 gliny.

Retencja wodna, bo o niej mowa to zatrzymywanie wody w terenie, tak niezbędnej dla życia 
i rozwoju okolicznych lasów. Jej istotą jest spowolnienie odpływu wód w ciekach wodnych, polegających na przekierowaniu części wody do wyschniętych, bądź wysychających zbiorników wodnych. Efektem doprowadzenia wody do zbiornika jest nie tylko podniesienie poziomu lustra wody, ale także przesiąkanie gruntowe, które to pozytywnie wpływa na przywrócenie prawidłowych stosunków wodnych.

Razem z odtworzeniem prawie 90 ha śródleśnych wód, na terenach lasów Nadleśnictwa Kaliska objętych małą retencją wodną, zwiększyła się nie tylko bioróżnorodność, ale też wzrosła naturalna odporność drzewostanów, a także powrócił biotop wodno-błotny ubogich, pozbawionych przez ponad dwie dekady wód powierzchniowych borów. Przeprowadzona retencja wodna nie tylko pozwoliła na odtworzenie powierzchniowych zbiorników wodnych, ale też częściowo przywróciła ich podziemną strukturę dzięki wzrostowi poziomu wód gruntowych. Odtworzone oczka wodne i śródleśne bagna dały możliwość restytucji (przywrócenia) gatunków zagrożonych wyginięciem. Nadleśnictwo Kaliska wykorzystując pozytywne zmiany mikroklimatu i wzrostu poziomu wód rozpoczęło realizację programu restytucji cisa pospolitego (Taxus baccata) i jarzębu brekinii (Sorbus torminalis). Realizowanie programu małej retencji wodnej w Nadleśnictwie Kaliska pozwoliło również na powrót gatunków ptaków i płazów związanych z występowaniem wody, pojawiła się także roślinność, która wymaga większej ilości wody, tj. maliny, czy trzciny. 

Podniesienie poziomu wód gruntowych, poprawa stosunków wodnych bardzo korzystnie wpływa nie tylko na zwiększenie się wilgotności powietrza, ale także na poprawę naturalnego oporu środowiska na czynniki biotyczne. Odtworzone zbiorniki wodne wprowadzają w swoim otoczeniu ciągłe zmiany. Co prawda nie da się już przywrócić dawnych stosunków wodnych, lecz w miejsce tego co bezpowrotnie zostało zniszczone, powstają nowe relacje, pojawiają się nowy składy organizmów, które zasiedlają nawodnione tereny. Odtworzenie złożonego biotopu trwa od początku powrotu wody na tereny Nadleśnictwa Kaliska i trwać będzie jeszcze przez wiele dziesięcioleci. Zainicjowanie doprowadzenia wody do środowiska na pewno przyspieszyło zachodzący proces. Mimo, że nie pojawiły się jeszcze rośliny brzegowe oraz występujące w strefie przejściowej ze środowiska lądowego do wodnego, wyraźnie widoczne są zmiany w przylegających drzewostanach, zwłaszcza w bliskim sąsiedztwie odtworzonych bagien i oczek śródleśnych. 

Pomimo obniżającego się poziomu wody w Kanale Czarnowodzkim, od którego przede wszystkim zależy poziom wód gruntowych na terenie przeprowadzonej retencji wodnej, Nadleśnictwo Kaliska nieprzerwanie prowadzi działania, zmierzające do korzystnego dla okolicznych terenów efektu ekologicznego. 

Pomorscy leśnicy retencjonują wodę nieprzerwanie od 1995 r. W okresie tym zbudowano nieomal 351 zbiorników wodnych o łącznej powierzchni 218,45 ha. Łączna retencja tych zbiorników wyniosła 16 063595 m3 wody. Powstało 313 urządzeń technicznych takich jak progi, zastawki, itp. Wielkość samych tylko własnych środków finansowych LP przeznaczonych na ten cel, nie licząc dotacji, wyniosła 3 110146 zł, a prace w tym zakresie wciąż trwają. W ramach tych prac powstanie dodatkowo 48 zbiorników o łącznej powierzchni 17,34 ha i retencji wynoszącej 217600 m3 wody. Powstanie 85 nowych urządzeń technicznych, a wartość kolejnych inwestycji jw. to koszt ok. 2 44800 zł.   


Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe (LP) od 1924 r. opiekuje się w imieniu Skarbu Państwa i obywateli ogólnonarodowym dobrem, jakim są lasy. Prowadzimy zrównoważoną gospodarkę leśną, chroniąc lasy przed różnymi zagrożeniami, zwiększając ich powierzchnię i zasobność, dbając o różnorodność biologiczną, a jednocześnie udostępniając je wszystkim oraz zaspokajając zapotrzebowanie polskich firm i rodzin na drewno. Pracujemy dla lasu i dla ludzi .  


Oceń

Napisz komentarz
Komentarze
Reklama
Hommage à Profesor Kazimierz Ostrowski. Pamięć obrazów Data rozpoczęcia wydarzenia: 18.08.2022 – Data zakończenia wydarzenia: 02.10.2022 wernisaż: 15 września 2022, godz.18:00 wystawa czynna: 16 września - 2 października 2022, w godz. 12.00-18.00 miejsce: Zbrojownia Sztuki, Targ Węglowy 6, Gdańsk Artyści: Badowska Wilga, Bau Jarosław, Bereźnicki Kiejstut, Bielawski Andrzej, Bryzgalski Kuba, Buczkowski Jan, Cybulski Daniel, Czerniawski Józef, Cześnik Henryk, Dobrowolska Alina, Dolega Zuzanna, Florczak Robert, Garczyński Przemysław, Garnowski Michał, Gliszczyński Krzysztof, Gorczyński Maciej, Ignatowicz Filip, Jadczuk Aleksandra, Józefowicz Katarzyna, Józefowicz Piotr, Kalkowski Kazimierz, Karmasz Andrzej, Kornacki Jacek, Krechowicz Dominika, Krechowicz Jerzy, Kucharski Tomasz, Lasecki Hugon, Lejman Dominik, Lipnicki Sławomir, Łajming Włodzimierz, Łopaciński Przemysław, Miszkin Teresa, Model Marek, Modzelewski Jarosław, Nathan Piotr, Nowicka Hanna, Osicki Janusz, Ostrogórski Jerzy, Pela Magdalena, Pęk Mateusz, Plota Janusz, Pieleszek Jakub, Polkowski Krzysztof, Przyżycka Agata, Reinert-Faleńczyk Anna, Sobczyk Marek, Starzec Teresa, Sylwestrowicz Arkadiusz, Świeszewski Maciej, Targońska Maria, Treppa Zbigniew, Waligórska Anna, Widyński Aleksander, Wróblewski Krzysztof, Wrzesiński Marek, Zaremba Wiesław, Zawicki Marcin, Zdybel Jacek Impulsem do stworzenia wystawy, było przekazanie Uczelni przez córkę Profesora Kazimierza Ostrowskiego, Panią Honoratę Pilszyk, podobrazi, jakie pozostawił po sobie Mistrz. Były to płótna zagruntowane przez Artystę osobiście, gotowe do dalszej pracy, niektóre z ledwo zaczętym szkicem lub próbą pozostawionego koloru. Gdy zobaczyłem je w pracowni w Gdyni (a było to w 2015 roku), pomyślałem, że te podkłady mogłyby stać się inspiracją do stworzenia nowych prac, rodzaju symbolicznej kontynuacji, dokończenia dzieła przez innych malarzy. Przygotowanie wystawy prac namalowanych przez innych twórców, na płótnach należących do Kazimierza Ostrowskiego, było ideą intrygującą, wartą zaangażowania. Podobrazia dość szybko powędrowały nie tylko do jego absolwentów i przyjaciół, ale także artystów z innych ośrodków, przyjaciół związanych z Galerią Koło (w której prace Profesora prezentowane były na wystawie inaugurującej działalność galerii w 1995 roku). Gest ten został przyjęty z zainteresowaniem jako duże wyzwanie artystyczne. Ponieważ ilość podarowanych „Kachowych” płócien była ograniczona, wracając ponownie do pomysłu realizacji wystawy, postanowiłem ją rozszerzyć. Zaproponowałem udział w wystawie wszystkim pracownikom Wydziału Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku. Ważny jest udział w projekcie najmłodszych pracowników Wydziału Malarstwa, którzy nie mieli okazji poznania profesora Kazimierza Ostrowskiego, znają osobę Profesora tylko z opowieści. Celem wystawy jest wyrażenie uznania dla twórczej postawy Kazimierza Ostrowskiego i jego artystycznych zmagań. Jest to także wyzwanie wobec historii i dziedzictwa kultury. Warto przekazywać naszą wspólną historię nowym pokoleniom, które stają się jej symbolicznymi spadkobiercami. Poprzez udział artystów różnych generacji, będziemy mogli przyjrzeć się artystycznym ideom, które mimo pokoleniowych różnic, posiadają wspólny rodowód. Istotny jest także modernistyczny rys w twórczości Profesora i jej relacja z malarstwem współczesnym. W obecnym roku 2022 mija 105 rocznica urodzin Profesora i pewnie gdyby żył, celebrowalibyśmy ją hucznie. Mamy niecodzienną okazję by tak się stało, by na chwilę wrócić do wspólnie spędzonych chwil. W 2002 roku byłem pomysłodawcą utworzenia Nagrody im. Kazimierza Ostrowskiego, którą Zarząd Okręgu ZPAP w Gdańsku przyznaje dorocznie za wybitne osiągnięcia w dziedzinie malarstwa. W 2010 roku, pełniąc funkcję Dziekana Wydziału Malarstwa, zainicjowałem wydawnictwo o charakterze dokumentacyjnym, w którym sporo artystów mogło się podzielić swoimi wspomnieniami związanymi z osobą Profesora. Wielu z nich nie ma już wśród z nas. Pozostają nieocenione słowa, które z czasem nabierają szczególnej wymowy. Rozpoczęty dialog wymaga kontynuacji, by mógł rozwijać się w czasie, nabrać impetu. Ważną częścią projektu jest wydawnictwo, które zostanie zrealizowane po wystawie. Biorący udział w tym przedsięwzięciu artyści, będą mogli zaprezentować nie tylko swoje dzieła, ale także wspomnienia związane z Profesorem oraz refleksje odnoszące się do czasów studiów na Wydziale Malarstwa. To niecodzienne spotkanie jest dla nas wszystkich okazją, by oddać hołd Profesorowi oraz docenić Jego wiarę w sztukę i przepełnione pasją oddanie profesji malarza. Krzysztof Gliszczyński Kurator: prof. dr hab. Krzysztof Gliszczyński Współpraca kuratorska: dr Daniel Cybulski Wydział Malarstwa ASP w Gdańsku Patroni medialni: trójmiasto.pl, Magazyn „Linia”, Magazyn Trójmiejski „Prestiż”, "Notes na 6 tygodni", Radio Gdańs Wydarzenie FB:  https://www.facebook.com/events/422290226552438  Hommage à Profesor Kazimierz Ostrowski. Pamięć obrazów
Zatem Najświętsza Maria Panna Musi Oglądać Swoją Sprofanowaną Siedzibę Data rozpoczęcia wydarzenia: 23.08.2022 – Data zakończenia wydarzenia: 30.12.2022 Wydarzenia / Wystawa „Zatem Najświętsza Maria Panna musi oglądać swoją sprofanowaną siedzibę” – Malbork między polityką a sacrum (1772-1856) Wystawa „Zatem Najświętsza Maria Panna musi oglądać swoją sprofanowaną siedzibę” – Malbork między polityką a sacrum (1772-1856)   BURZLIWA HISTORIA ZAMKU W MALBORKU TEMATEM NOWEJ WYSTAWY „ZATEM NAJŚWIĘTSZA MARIA PANNA MUSI OGLĄDAĆ SWOJĄ SPROFANOWANĄ SIEDZIBĘ” MALBORK MIĘDZY POLITYKĄ A SACRUM (1772-1856)  Muzeum Zamkowe w Malborku z oddziałami w Kwidzynie i Sztumie zaprasza na wystawę „Zatem Najświętsza Maria Panna musi oglądać swoją sprofanowaną siedzibę” – Malbork między polityką a sacrum (1772-1856), która dostępna będzie dla zwiedzających od 24 września 2022. -Zamek w Malborku jest jednym z najważniejszych zabytków na świecie. W 1997 roku został wpisany na listę UNESCO, co jest potwierdzeniem jego znaczenia dla całej ludzkości. Już od momentu powstania wzbudzał zainteresowanie i podziw, a od ponad 200 lat prowadzone są tu systematyczne badania i prace konserwatorskie. Niniejsza wystawa opowiada o początkach tego, trwającego do dziś procesu, w którym używane były argumenty naukowe, konserwatorskie, ale także ideologiczne. Malbork nie jest bowiem obiektem neutralnym ideologicznie. Jest wpisany w skomplikowaną historię ziem dzisiejszej północnej Polski, łączy dzieje pogańskich plemion pruskich, Rzeczypospolitej Obojga Narodów, Królestwa Prus i zjednoczonych Niemiec, a nieodłącznym elementem jego historii (nie tylko średniowiecznej) jest zakon krzyżacki i jego legenda o pozytywnym i negatywnym zabarwieniu. Wszystkie te czynniki miały wpływ na proces funkcjonowania zamku i jego odbudowy w XIX i XX wieku. Prezentowana wystawa jest opowieścią o zamku ze szczególnym uwzględnieniem początków jego odbudowy w pierwszej połowie XIX wieku.- Komentuje dr hab. Janusz Trupinda, Dyrektor Muzeum Zamkowego w Malborku Wystawa stanowić będzie swoistą opowieść o tym, jak kształtował się współczesny obraz malborskiej twierdzy, który swoje korzenie ma w burzliwej historii zamku z przełomu XVII i XIX wieku. Kuratorem wystawy jest Justyna Lijka z Działu Sztuki i Rzemiosła Artystycznego Muzeum Zamkowego w Malborku, która przygotowała ekspozycję we współpracy kuratorskiej z dr hab. Januszem Trupindą, dr hab. Christoferem Herrmannem, Bartłomiejem Butrynem, Arturem Dobrym i Bartoszem Skopem. Wystawa odkryje przed nami kulisy utraty pierwotnej tożsamości zamku w wyniku podjętych w ostatniej ćwierci XVIII i początkach XIX wieku przez administrację pruską utylitarnych prac budowlano-adaptacyjnych, które wpisywały się w ogólną strategię zagospodarowywania nowych prowincji. Odarły one pokrzyżacką warownię z czytelnych przez stulecia symbolicznych znaczeń oraz architektonicznych atrybutów majestatu i władzy terytorialnej wielkich mistrzów. Odmieniły całkowicie jej obraz w topografii miasta i Żuław Wiślanych, czyniąc z zamku jednostkę militarną podporządkowaną władzy centralnej w Berlinie. -Burzliwa historia zamku i jego dziejowe znaczenie nie zostały wykreślone ze zbiorowej pamięci. Były wciąż żywe w historiografii, literaturze podróżniczej. Przypominane głosem starożytników, dostrzegających w dziełach z przeszłości ważki element tożsamości, kształtujący więzi społeczne i poczucie pruskiego patriotyzmu, doprowadziły w pierwszych dekadach XIX stulecia do daleko idących zmian w podejściu władz pruskich do malborskiego zamku, czego kulminacją była jego pierwsza restauracja zainaugurowana w sierpniu 1817 roku.- Komentuje Justyna Lijka, kurator wystawy. Eksponaty dostępne na wystawie przeprowadzą zwiedzających przez historię przemian budowlanych zamku malborskiego, prezentując jej na poły zrujnowany wygląd z końca XVIII wieku wraz z fazami kształtowania się Pruskiego Panteonu - politycznej kreacji z czasów romantycznych. Odkryją nową perspektywę patrzenia na pokrzyżacką warownię, jaką proponował Friedrich Gilly i początki pruskiej „białej legendy” o Zakonie Niemieckim. Ważnym elementem wystawy jest cykl „Schloss Marienburg in Preussen”, czyli pierwszy album graficznych widoków zamku malborskiego z końca XVIII wieku, który w znacznym stopniu wpłynął na postrzeganie roli ceglanej warowni w kręgach oświeconych elit pruskich. Na ekspozycji zostaną zaprezentowane wątki ideologiczne, ukazujące zamek krzyżacki w Malborku jako element patriotycznej pochwały zakonu w społeczeństwie pruskim, kiedy stał się romantycznym symbolem, swoistym znakiem pamięci, łączącym wszystkich mieszkańców prowincji pruskiej pod patronatem Hohenzollernów. Ekspozycja ukaże także, jak polityka historyczna Theodora von Schöna wpłynęła na romantyczną restaurację zamku malborskiego (1817–1856) i jak wyglądała praca niemieckiego architekta Karla Friedricha Schinkla w procesie odbudowy twierdzy. Zwiedzający będą mogli poznać eksponaty ukazujące symbole jedności monarchii pruskiej i jej poddanych powstałe w tamtym okresie, jak również wybitne przykłady malarstwa historycznego i oszklenia witrażowego. Teksty będące elementem wystawy i opisy eksponatów zostały sporządzone w formacie ETR, łatwym do czytania i zrozumienia, które pomogą osobom z dysfunkcjami intelektualnymi zapoznać się z tematyką wystawy. -Wystawa jest efektem wielu kwerend naukowych przeprowadzonych w ostatnich latach i ukazuje ich efekty. Prezentuje po raz pierwszy w tak szerokim zakresie, jak dotąd wciąż mało znany, okres w historii zamku malborskiego i związaną z nią historyczną wykładnię traktującą o podłożach ideowych romantycznej restauracji, która odbywała się przy znacznym wsparciu mieszkańców prowincji różnych stanów i rodziny królewskiej. Zobaczymy na niej nieistniejący, zatarty już w kolejnych fazach przebudowy, portret zabytku z pierwszej połowy XIX wieku. Zgromadzone na wystawie artefakty ze zbiorów niemieckich w wielu przypadkach po raz pierwszy zawitają do Polski, co stanowi owoc dobrej współpracy i rangi ekspozycji.- dodaje Justyna Lijka Na wystawie zrealizowanej ze wsparciem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego  pojawią się eksponaty z kolekcji Muzeum Zamkowego w Malborku z oddziałami w Kwidzynie i Sztumie, jak również użyczone przez Muzeum Książąt Lubomirskich w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich we Wrocławiu, Muzeum Mikołaja Kopernika we Fromborku, Muzeum Narodowe w Gdańsku, Muzeum Narodowe w Krakowie, Zamek Królewski w Warszawie, Bibliotekę Elbląską, Bibliotekę Gdańską PAN, Archiwum Państwowe w Gdańsku, Archiwum Państwowe w Malborku oraz instytucje niemieckie: Akademie der Künste w Berlinie, Staatliche Museen zu Berlin Preussischer Kulturbesitz: Kupferstichkabinett, Kunstbibliothek, Münzkabinett, Stiftung Preussische Schlösser und Gärten Berlin–Brandenburg w Poczdamie: Aquarellsammlung, Gemäldesammlung , Archiv Königliche Porzellan Manufaktur Berlin, Archiv / Schatzkammer des Deutschen Ordens w Wiedniu, Generallandesarchiv Karlsruhe oraz kolekcji prywatnych. Zatem Najświętsza Maria Panna Musi Oglądać Swoją Sprofanowaną Siedzibę
zachmurzenie duże

Temperatura: 15°CMiasto: Malbork

Ciśnienie: 1006 hPa
Wiatr: 18 km/h

Reklama
Reklama
Reklama
a